Lezing Willem Kunst

Astrologie is geen wetenschap, althans in mijn ogen, ook is het geen geloof, maar een systeem om te leren nadenken. Het geeft niet de waarheid weer zoals iemand of iets is, maar een redelijke aanleiding om erover na te denken c.q. filosoferen.
In een horoscoop kun je namelijk niet het niveau of de beleefwereld van iemand waarnemen. Het is een symbolische taal die je helpt om in beelden te denken om zo je denkvermogen te kunnen vergroten. Het helpt je dus bij het schouwen. Tevens staat het bol van de psychologische denkbeelden die je kijk op jezelf en anderen kunnen vergroten.
 Waarom niet wetenschappelijk? Het beste onderzoek staat op naam van de voormalige astroloog Geoffrey Dean. Door middel van een betrouwbare psychologische vragenlijst selecteerde hij 60 personen die bijzonder extravert waren en zestig personen die juist zeer introvert waren. De geboortehoroscopen van deze 120 proefpersonen werden verzonden naar 45 ervaren astrologen. De astrologen probeerden de extraverten van de introverten te onderscheiden door hun horoscopen te bestuderen. Van tevoren waren ze er bijna allemaal van overtuigd dat dit gemakkelijk zou lukken.
De resultaten pakten anders uit. De astrologen hadden hun keuzes even goed kunnen bepalen door kruis of munt te gooien, want hun score bedroeg slechts vijftig procent. Ze bleken evenmin in staat om emotioneel labiele personen van emotioneel stabiele te onderscheiden. Het was bovendien opvallend dat ze het onderling in het geheel niet met elkaar eens waren. Horoscopen die volgens de ene astroloog van een extraverte instelling getuigden, werden door de andere astroloog als introvert geduid.
 
 Horoscopen, iedereen leest ze en velen geloven erin. Maar waar berusten ze eigenlijk op?
Rob Nanninga, van de Stichting 'Skepsis', onderwierp vierenveertig vooraanstaande astrologen aan een test. Het resultaat was ontluisterend. Net als bij die vele andere keren dat de astrologie op de wetenschappelijke pijnbank werd gelegd.
 "De opzet van mijn astrotest was simpel. Vijftig astrologen ontvingen elk de geboortegegevens van zeven anonieme proefpersonen die rond 1958 waren geboren. Daarnaast kregen ze zeven vragenlijsten die door de proefpersonen waren ingevuld. De vragen waren door de deelnemende astrologen aangedragen en hadden betrekking op diverse aspecten van het leven: beroep, hobby's, interesses, persoonlijkheid, relaties, gezondheid, levensfilosofie, data van belangrijke gebeurtenissen, et cetera. De astrologen trokken van elke proefpersoon de horoscoop en probeerden vast te stellen welke van de ingevulde vragenlijst daar bijhoorde. Voor degenen die alle horoscopen aan de juiste lijst wisten te koppelden was een prijzengeld van vijfduizend gulden beschikbaar.
Door 44 astrologen werd een oplossing ingestuurd. De meerderheid had in het verleden minstens honderd geboortehoroscopen geanalyseerd en liet zich daar regelmatig voor betalen. De helft had meer dan vijftig astrologieboeken gelezen; driekwart had een astrologiecursus of -opleiding gevolgd en een kwart gaf zelf astrologielessen. De verwachtingen waren hooggespannen: achttien deelnemers dachten dat ze alle antwoorden goed hadden terwijl slechts zes astrologen minder dan vier treffers verwachtten. 'Ik ben ervan overtuigd dat deze test absoluut foutloos te maken is,' schreef een astrologe die in haar praktijk al meer dan vijfhonderd horoscopen had geanalyseerd. Een andere optimist meldde: 'Ik ben er zeker van dat er heel velen 't bij het rechte eind hebben, want bij mij was het zo dat ik na elke horoscoop meteen de lijst pakte die erbij hoorde.'
In werkelijkheid bleek de beste deelnemer slechts drie treffers te hebben gescoord terwijl de helft geen enkele vragenlijst bij de juiste horoscoop plaatste." (aldus, Ron Nanninga)
 
 Noot van Rob Nanninga, "Het was in die tijd - de tijd ook dat ik voorzitter was van het NGPA (Nederlands Genootschap van Praktiserende Astrologen) - dat ik werd geconfronteerd met de 'psychologie van de astroloog'. In mijn naïviteit meende ik dat mijn medeastrologen gretig zouden instemmen met kritisch onderzoek naar het werkelijkheidsgehalte van de astrologie. De astrologie kon er immers alleen maar beter van worden! In plaats daarvan ontmoette ik oorverdovend stilzwijgen en lijdelijk, later zelfs openlijk verzet: wetenschap en astrologie gaan niet samen, zo beweerden sommigen luid en duidelijk, en bovendien, astrologie hoeft niet wetenschappelijk bewezen te worden, want ze bewijst zichzelf elke dag weer. Dus waar maak je je druk over?"
 
 Een voorbeeld hiervan gezegd door de voorzitter van de Engelse vakvereniging, "Als ik een zachtmoedige en weinig agressieve persoon ontmoet die wel vijf planeten in Ram heeft staan, is dat geen enkele indicatie voor mij dat Ram wel eens niet 'agressie' zou betekenen. Want ik zou kunnen wijzen op zijn Vissen-ascendant, of op zijn Zon conjunct met Saturnus, of naar de heerser van zijn horoscoop die in het Twaalfde Huis staat. En als géén van de alibi's geldig is, behoef ik slechts te zeggen dat hij zijn Ram-potentieel niet tot ontplooiing heeft gebracht. Of ik zou hebben gezegd (zoals ik dat inderdaad heb horen zeggen) dat, indien een persoon een teveel aan planeten in een bepaald teken heeft, hij de neiging zal hebben de eigenschappen te onderdrukken die bij dat teken horen, omdat hij bang is tot excessen te komen als hij die eigenschappen de vrije loop laat. Maar als ik op de volgende dag een zeer agressieve persoon ontmoet, die ook vijf planeten in Ram heeft, fluit ik een ander deuntje: Ik zal dan zeggen dat het zo heeft moeten zijn, omdat die persoon nu eenmaal vijf planeten in Ram heeft (3)."
 
 Procrustesbed, zo gaat het inderdaad. Astrologen zijn meesters in het passend maken van de persoon op zijn horoscoop. De astrologie kán en mag immers niet onwaar zijn, dus dan maken ze het wel waar. Dit is het beruchte Procrustes-effect, genoemd naar de mythologische herbergier die zijn klanten hoe dan ook in hun bed deed passen: was de klant te lang, dan hakte hij zijn benen er af. Was de klant te kort, dan rekte hij hem zover uit tot hij precies in de lengte van het bed paste. Omdat astrologie altijd waar zal en moet zijn, zullen astrologen ook niet onder de indruk raken van nieuwe (negatieve) feiten, zelfs als die afkomstig zijn uit eigen kring.
 BEHALVE HET Barnum-effect zijn er nog zo'n twintig andere psychologische factoren die eraan bijdragen dat cliënten ten onrechte de indruk krijgen dat de horoscoop hun diepste roerselen blootlegt. Twintig jaar geleden ondertekenden 186 wetenschappers, onder wie achttien Nobelprijswinnaars, een verklaring tegen de astrologie die naar duizenden kranten werd verstuurd. De ondertekenaars ergerden zich aan het toenemende irrationalisme en achtten de tijd aangebroken om 'de aanmatigende beweringen van astrologische charlatans krachtdadig aan de kaak te stellen'.
 Wat kun je er dan wel mee,of anders gezegd wat moet je met een taal die niet te controleren is?
Ik denk dat deze taal vooral ontwikkeld is om je verstand, intuïtie en associatief vermogen te ontwikkelen. De sterrenbeelden, huizen, planeten en aspecten roepen beelden op die daardoor gemakkelijker begrepen kunnen worden. In principe is deze taal even symbolisch als onze landstaal, als we boom zeggen weet eenieder waar we het over hebben.  Maar toch zal iedereen een ander beeld bij boom hebben alleen al de hoeveelheid aan soorten en dan ook nog in het bos, tuin, straat enzovoort.
 Herkenning van woorden wordt waarheid, zo is het ook met de taal van astrologie. Woorden zijn vaak zo algemeen dat mensen geneigd zijn om de herkenning hiervan als waarheid te zien. En zoals het voorbeeld bij de boom heeft iedereen toch een andere waarheid en beleving. Daarom is astrologie geen wetenschap maar een belevingstaal waarmee je gevoelens en gedachtes beelden kunt geven zodat je ervoor jezelf dichter bij kan komen. Door deze ervaringen kun je dingen gemakkelijker verwoorden en begrijpbaar maken. En dat is metafysica, het is niet bewijsbaar, maar alleen door de ervaring geeft het zingeving. Meer hoeft astrologie ook niet te brengen een inwijding in je eigen taal, gedachten en het bewuster worden van wie je bent, is al een heel hoog gegrepen goed.
 Vele filosofen, andere denkers en geheime stromingen gebruikten de astrologie als inwijdingsleer.
Bijv. Plato met. Verhandelingen zoals de De grot – Steenbok of Eros – Venus
Aristoteles met het dualisme: Weegschaal
Nietschze met de alles of niets houding het zwarte : Schorpioen
De rozenkruisers als leer van het geheime christendom de 7 paden tot het pleuromabewustwording – verlichting, wij verstaan onder verlichting vaak niet hetzelfde. Verlichting voor mij betekent dat je het dagelijks leven makkelijker aan kan en je je hebt bevrijd van oude gewoontes die je gemoed zwaar en soms ondragelijk kunnen maken.
De vrijmetselaars als training voor persoonlijke ontwikkeling bijv. Vuur, hoe je met je geestdrift omgaat, wat je doelen zijn; Aarde, hoe je met beide benen op de vloer blijft en verantwoording aan kunt, enz.
De theosofen als ideevorming van een wereldreligie waar je je naar binnen moest richten via de astrologie die aan chakra’s gekoppeld werden, zodat je iemand zijn ontwikkeling kon lezen en begrijpen.
Alle religies waar het getal 12, 7, 4, en 3 een rol spelen.
Sterrenbeelden, 7 planeten, 4 elementen, 3 geest - ziel - lichaam.
 
 Mij ligt meer de filosofische en psychologische kant. De beleving van religie vind ik zo privé dat dit voor mij een niet te delen iets is. De één gelooft in reïncarnatie, de ander in de hemel, engelen, geesten enz.. Dit ligt zo persoonlijk en is zo subjectief dat het mijn inziens gezond zou zijn om deze beleving niet te betrekken binnen de astrologie tenminste zo gauw als je met de horoscoop van een ander bezig gaat.
 Slot  Ik hoop met deze lezing twijfel en vragen opgeroepen te hebben ten aanzien van de astrologie. Het betwijfelen en kritisch zijn in deze richting vind ik namelijk erg belangrijk omdat ideeën en uitspraken van astrologen niet te controleren zijn. Dus is het belangrijk om dingen niet klakkeloos aan te nemen want dan gaat volgens mij de echte waarde van de astrologie verloren,  namelijk het samen filosoferen over jezelf en de anderen.
 

Copyright Willem Kunst